1. Wybieraj SPF 30 i wyższe

Faktor SPF ( Sun Protection Factor), czyli wskaźnik ochrony przeciwsłonecznej, określa stopień ochrony przed promieniowaniem UVB [1]. Kiedy nie stosujemy ochrony przeciwsłonecznej, już po 15 minutach ekspozycji na słońce może dojść do oparzenia skóry.

Żaden balsam z filtrem do opalania nie zapewni 100% ochrony przed UVB. Ale aby uzyskać wystarczającą ochronę, zaleca się stosowanie fitrów o SPF minimum 30 [2]. 

O tym, że filtry o SPF mniejszym niż 15 są mało skuteczne, utwierdza nas FDA, czyli amerykańska Agencja Żywności i Leków. Zarządzono, że na opakowaniach takich blokerów do opalania musi widnieć informacja o tym, że krem co prawda chroni przed poparzeniem słonecznym, ale nie zapobiega nowotworom ani starzeniu się skóry [3].

2. Chroń się przed UVA

Promieniowanie UVA jest w głównej mierze odpowiedzialne za starzenie się skóry! [4-5]. Przed nim musimy ochronić się dodatkowo. Nie wystarczy, że kupimy filtr np. SPF 30. Krem ochrania skórę przed groźnym promieniowaniem UVA, kiedy jest to wprost napisane. Dlatego zwracajmy uwagę, żeby na opakowaniu widniała informacja balsamu z filtrem o szerokim spektrum lub UVA + UVB [6].

3. Stosuj krem z filtrem codziennie

Używaj filtrów zawsze, gdy narażamy się na ekspozycję na promienie słoneczne. Mówiąc krótko: przez cały rok, najlepiej codziennie. Promieniowanie UVA przenika przez chmury, dlatego nawet w pochmurny dzień może nam zaszkodzić. Co więcej, woda, śnieg i piasek odbijają promienie słoneczne, dlatego nawet zimą pamiętajmy o filtrze [7-8]. Dobrą wiadomością dla kobiet jest fakt, że filtr można zastosować pod makijaż, lub wykorzystać bazę pod makijaż z filtrem. Wachlarz produktów dostępnych na rynku jest szeroki – od tych dedykowanych cerze trądzikowej, przez matujące, nawilżające i inne.

4. Bezpieczne opalanie się na słońcu

Niezależnie od tego, jaką moc filtra wybierzemy, należy powtarzać jego aplikację. Wyższe filtry zapewniają nam LEPSZĄ, ale nie DŁUŻSZĄ ochronę przed słońcem. Kremami o SPF 15 i SPF 50 smarujemy się co taki sam okres czasu. Najlepszą ochronę uzyskamy, gdy będziemy to robić co 2 godziny. Krem nakładamy na suchą skórę, na 30 minut przed wyjściem na dwór. Ochronę przeciwsłoneczną trzeba powtarzać częściej, gdy bardziej się pocimy, po kąpieli lub wytarciu skóry ręcznikiem [9].

5. Czy filtry przeciwsłoneczne są szkodliwe?

Filtry możemy podzielić na dwa rodzaje: chemiczne i  fizyczne (mineralne). Maksymalne spektrum ochrony przed promieniowaniem UVA i UVB osiągniemy wtedy, gdy krem zawiera kilka filtrów fizycznych i chemicznych. 

Filtry chemiczne

Pochłaniają promieniowanie UV. Są łatwe w aplikacji – łatwo rozsmarowuje się je na skórze i nie zostawiają białych śladów. Aby działały, muszą się całkowicie wchłonąć. Stąd bierze się zalecenie, by czekać 30 minut po aplikacji przed wyjściem na słońce [9]. 

Do tej kategorii filtrów należą oxybenzon, awobenzon, i wiele innych. Uważajmy na oxybenzon. Około 4% preparatu przenikają wgłąb skóry i może powodować zaburzenia gospodarki hormonalnej [10-11]. Ponadto, wraz z otokarboksylem, został zabroniony na Hawajach. Wykazano, że jest szkodliwy i powoduje wybielanie raf koralowych. Dostaje się do obiegu wody przez oczyszczalnie ścieków i spłukiwanie z naszego ciała podczas kąpieli i pływania. W związku z tym jego koncentracja jest największa w pobliżu plaż [12-14].

Filtry fizyczne, czyli mineralne

Pozostają na powierzchni skóry i odbijają od niej promienie UVA i UVB. Należą do nich dwutlenek tytanu i tlenek cynku. Są trochę bardziej kłopotliwe w aplikacji niż filtry chemiczne – wcieranie ich w skórę trwa dłużej i mogą zostawiać na niej białe ślady. Brzmi kłopotliwie? Wierzcie nam, że warto! Ponieważ nie musimy czekać aż się wchłoną, działają od razu po (dokładnym) nałożeniu. Cechują się większą fotostabilnością – nie tracą swoich właściwości podczas ekspozycji na promienie słoneczne. Są dobrze tolerowane przez skórę, nawilżają ją, ale nie podrażniają. Dlatego filtry mineralne znajdują zastosowanie także u dzieci [9, 15].

6. Uważajmy na “wodoodporność”

Według FDA nie istnieje coś takiego, jak filtr ‘waterproof’ (wodoodporny). Każdy filtr traci swoje właściwości w kontakcie z wodą i potem. Pisanie, że dany filtr jest ‚waterproof’ jest – przynajmniej w USA – niedozwolone. 

FDA akceptuje filtry ‘water resistant’. W naszym języku zarówno waterproof, jak i water resistant oznacza to samo – wodoodporny, stąd problemy z tłumaczeniem. 

Dopuszcza się dwa rodzaje filtrów wodoodpornych. Różnią się okresem działania w trakcie przebywania w wodzie / pocenia się: 

• filtr wodoodporny- jest skuteczny, gdy przebywamy w wodzie do 40 minut. Po upływie tego czasu potrzebna jest ponowna aplikacja,
• filtr bardzo wodoodporny – jest skuteczny, gdy przebywamy w wodzie do 80 minut. Po upływie tego czasu potrzebna jest ponowna aplikacja. 

Gdy korzystamy z filtrów wodoodpornyh, a nie przebywamy w wodzie/ nie pocimy się, należy ponawiać aplikację tradycyjnie – co 2 godziny [16].

7. Nakładajmy odpowiednią ilość kremu.

Aby ochrona przed promieniowaniem była dokładnie taka, jak na opakowaniu, należy nałożyć 2mg kremu na każdy centymetr kwadratowy skóry. Zbyt mała ilość znacznie ogranicza działanie filtra. Gdy nałożymy cieńszą warstwę kremu o faktorze SPF 50 może okazać się, że tak na prawdę mamy ochronę SPF 30. 

Nałożenie zalecanych 2mg kremu na centymetr kwadratowy skóry całego ciała zajmie około 14 minut. Potrzeba do tego tyle kremu, ile się mieści w kieliszku do shota – 30 ml 😉 [1,9,17].

„Najlepszy krem ochronny to taki, którego naprawdę używamy”

lek. JOSHUA ZEICHNER

Dlaczego nie stosujemy blokerów przeciwsłonecznych wtedy, kiedy powinniśmy? Ankietowani odpowiadali następująco [18]:

• 33.7% – nieprzyjemny zapach lub wygląd kremu; 
• 16,4% – aspekty finansowe;
• 15,3% – wymagania ponownej aplikacji. 

Jeśli zależy Wam na zdrowej i młodo wyglądającej skórze ciała i twarzyzastosujcie się do naszych wskazówek. Jaki filtr wybrać? Wybierzcie taki o wysokiej ochronie przeciwko UVA i UVB, sprawdźcie, jaki jest jego skład, i ponawiajcie aplikację co 2 godziny. A gdy przebywacie w wodzie i stosujecie filtr wodoodporny – doczytajcie, czy posmarować się ponownie po 40, czy po 80 minutach. Pamiętajmy jaki jest główny cel ich stosowania – ochrona przed rakiem skóry! Aspekt przeciwstarzeniowy to w tym przypadku bonus ?

Artykuł Filtr przeciwsłoneczny – jaki wybrać i jak go stosować? pochodzi z serwisu Blog o zdrowiu | Blog o urodzie - Ageless | Naukowy Anti aging.

Co łączy solarium i lampy do paznokci?

O tym, że solarium jest niezdrowe, wszyscy dobrze wiemy. Ilość promieni UVA i UVB zapewniana nam przez choćby jedną sesję może spowodować:

• raka skóry, 
• przyspieszone starzenie skóry, 
• oparzenia, i wiele innych [1].

Łóżka opalające zawierają nawet 60 żarówek, każda z nich ma moc 100-200W [2]. W 2009r. Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) zaklasyfikowała opalanie w solarium do czynników o najwyższej rakotwórczej szkodliwości dla ludzi. Eksperci porównują ją do tej wynikającej z palenia papierosów czy narażenia na azbest [3, 4]. Brazylia była pierwszym krajem, w którym wprowadzono całkowity zakaz sprzedaży i użytkowania urządzeń do opalania w 2011r., a w 2016r. zakazano komercyjnego użytkowania łóżek opalających w Australii [2,5].

Lampy stosowane do wykonywania manicure hybrydowego czy żelowego również emitują promieniowanie UV, jednak w znacznie mniejszym stopniu niż w solariach [6]. Żarówki mają w nich moc do 60W, a promieniowanie jest skoncentrowane na mniejszym obszarze ciała [2].

Czy lampy UV i LED do paznokci są szkodliwe?

Do utwardzania lakieru stosowana jest lampa UV, lampa LED  lub ich połączenie [7].  Nie zapomnijmy jednak, że wszystkie z nich emitują promieniowanie UV, w szczególności UVA. Lampy LED-owe są droższe, ale lakier utwardza się w nich znacznie szybciej, co wiąże się z krótszą ekspozycją na UV.

Dlaczego przywiązujemy tak dużą wagę do UVA?

Promieniowanie UVA niszczy włókna elastyny i kolagenu w skórze, przyczyniając się przez to do jej przyspieszonego starzenia [8]. Ponadto, ekspozycja na UVA może zwiększać ryzyko zachorowania na raka skóry (więcej o promieniowaniu UV przeczytacie tutaj). W przeciwieństwie do UVB, promieniowanie UVA nie powoduje zarumienienia skóry i nie możemy ocenić, kiedy doszło do jego przedawkowania [9]. Po ekspozycji na UV w melanocytach  (komórkach barwnikowych) dochodzi do powstawania cząsteczek o skomplikowanej nazwie – dimerów cyklobutanopirymidynowych (w skrócie CPD). Powodują one mutacje w DNA, które mogą prowadzić do nowotworzenia [10-11].

Manicure hybrydowy a rak skóry

Udokumentowano pojedyncze przypadki osób, u których raki skóry wystąpiły wskutek regularnego korzystania z lamp do paznokci [12]. Według agencji Reuters hybrydy szkodzą zdrowiu. Jej raport z 2014r. zawiera informację, że aby doprowadzić do uszkodzenia komórek w taki sposób, aby zwiększyć ryzyko zachorowania na raka potrzebne jest – w zależności od lampy – od 8 do 208 wizyt [13].

Badacze z Hiszpanii sprawdzili, czy dostępne w salonach kosmetycznych  lampy do paznokci są bezpieczne. Okazało się, że 30% z nich emituje więcej promieniowania UVA niż otrzymujemy w słoneczne, letnie popołudnie w Barcelonie [7].

Inne badanie – pod nadzorem dr Julli Curtis z University of Utah (USA) -wykazało, szkodliwość lamp UV. Już po 10-minutowej ekspozycji na promieniowaniu UV organizm otrzymuje taką dawkę promieniowania, jaka uważana jest za całodzienny limit dla osób pracujących na zewnątrz [14].

Hybryda a czerniak podpaznokciowy

Narażenie na promieniowanie UV jest czynnikiem ryzyka czerniaka skóry. Jeśli zaś mowa o czerniaku podpaznokciowym – jest to mało prawdopodobne, aby był spowodowanym manicure hybrydowym. Uważa się, że promieniowanie UV-B jest blokowane w całości przez płytkę paznokcia, a UV-A przenika przez nią tylko w małym stopniu [20-21].

Istnieją też badania przemawiające przeciwko szkodliwości lamp do paznokci.

W badaniu z 2013 roku Alina Markova (USA) porównała użytkowanie lamp wykorzystywanych do utwardzania lakieru hybrydowego do fototerapii w leczeniu łuszczycy (15-30 serii przez 5-10 tygodni). Wykazała, że aby otrzymać równorzędną dawkę promieniowania, należałoby  wykonywać manicure hybrydowy raz na tydzień przez 250 lat [15]. Sami przyznacie, że to wynik ciężki do osiągnięcia ?

Profesor Diffey z Uniwersytetu Newcastle przedstawił dane przemawiające za małym potencjałem rakotwórczym lamp. Mimo to zalecił profilaktykę przed promieniowaniem – zakładanie specjalnych, bezpalcowych rękawiczek przed umieszczeniem dłoni w lampie [16]. Mogą one być wykonane z np. polimeru z dodatkiem dwutlenku tytanu, który jest składnikiem wielu filtrów przeciwsłonecznych. Za najlepszą ochronę uważa się rękawiczki czarne i nieprzezroczyste [17].

Skąd tak różne wyniki badań naukowych?

Dlaczego nie ma jednoznacznych wyników dotyczących bezpieczeństwa manicure hybrydowego czy żelowego? Problemem jest brak regulacji prawnych dotyczących lamp – ich parametry i ilość emitowanego promieniowania znacznie różnią się pomiędzy poszczególnymi modelami. Dodatkowo, ze względu na zmienność osobniczą, nie ma wzoru pozwalającego na obliczenie maksymalnej dopuszczalnej dawki promieniowania.

Manicure hybrydowy to relatywnie nowa technika, a przeprowadzenie rzetelnych badań naukowych wymaga czasu. Możemy powiedzieć, że w tym przypadku postęp technologiczny wyprzedził rozwój naukowy – być może jest jeszcze za wcześnie, by zaobserwować ewentualne skutki uboczne korzystania z lamp i mogą się one ujawniać wraz z upływem czasu.

Co wiemy o lampach do paznokci?

Stephanie Bollard i jej współpracownicy ze Szpitala Akademickiego w Galway (Irlandia) przeprowadzili anonimową ankietę online dotyczącą korzystania z lamp do paznokci [18]. Wzięło w niej udział 424 osób. Jesteście ciekawi, jak w 2018r. odpowiadali ankietowani? 

• 72% wierzyło, że lampy UV mogą spowodować raka;
• 9% wierzyło, że lampy LED mogą spowodować raka;
• 82% odpowiedziało, że nie wykonaliby manicure z użyciem lampy, gdyby byli świadomi ryzyka nowotworu; 
• 3% stosowało filtr ochronny przed wykonaniem manicure;
• 2 osobom (niecałym 0,5%) osoba wykonująca manicure zaproponowała zastosowanie kremu ochronnego UVA + UVB.

Mamy nadzieję, że po przeczytaniu tego wpisu będziecie bardziej świadomi ewentualnych konsekwencji dotyczących korzystania z dobrodziejstwa, jakim jest manicure hybrydowy i odpowiedzielibyście na pytania nieco inaczej, niż ankietowani 🙂

Przepis na zdrowy manicure

Jeśli zdecydujemy się kontynuować przygodę z hybrydami lub żelami, mamy dla Was kilka udowodnionych naukowo metod, dzięki którym ograniczymy szkodliwość lampy UV i LED:

1. Nakładajmy krem z filtrem chroniącym przed UVA i UVB o SPF>30 na 20-30 minut przed włożeniem dłoni do lampy [6, 17, 19].
2. Stosujmy rękawiczki bez palców [16].
3. Jeśli mamy taką możliwość, wybierajmy lampy LEDowe zamiast lamp UV.

Choć nie ma bezpośrednich dowodów na to, że manicure hybrydowy powoduje raka, to lepiej zapobiegać niż leczyć. Jak na ironię, efektem ubocznym wykonywania manicure hybrydowego może być przedwczesne starzenie się skóry dłoni. Jej pomarszczenie i zaburzenia pigmentacji bezlitośnie zdradzają nasz wiek 🙁

..

Artykuł Czy manicure hybrydowy powoduje raka? pochodzi z serwisu Blog o zdrowiu | Blog o urodzie - Ageless | Naukowy Anti aging.

UVAga

Słońce emituje niewidzialne dla człowieka promieniowanie UVA, UVB i UVC. Całe promieniowanie UVC i około 90% UVB jest pochłaniane podczas przechodzenia przez atmosferę, w efekcie czego do powierzchni ziemi dociera w większości UVA (95-97%) z komponentą UVB  [1-2]. Mogą one uszkadzać obecne w skórze białka, lipidy oraz DNA. Jeśli zmiana zajdzie w genie związanym z procesem karcynogenezy, prowadzi do rozwoju nowotworów skóry [3-5].

Promienie UVB cechuje sezonowość – są silniejsze latem. Uszkadzają głównie powierzchowne warstwy skóry dając znaki ostrzegawcze przy jego „przedawkowaniu” w postaci zaczerwienienia i oparzeń skóry [6].

Promienie UVA są bardziej zdradliwe i niebezpieczne. Przebijają się przez chmury, szkło, ubrania, docierając do komórek głębszych warstw skóry i w okolice naczyń krwionośnych. Ich siła jest taka sama przez cały rok – w styczniu i lipcu, w Warszawie i w Nowym Jorku  [7]. Nawet krótkotrwałe, powtarzające się ekspozycje na promieniowanie UVA mogą spowodować duże szkody – są odpowiedzialne za alergie, zaburzenia pigmentacji, przedwczesne starzenie się skóry oraz nowotwory skóry [8]. Promieniowanie UVA wpływa też na powstawanie zmarszczek – niszczy ukierunkowanie włókien kolagenu i elastyny. Według U.S. Environmental Protection Agency, 90% oznak starzenia się skóry jest skutkiem działania promieni UV [9].

Co oznacza SPF?

Współczynnik SPF (Sun Protection Factor) określa, jaka ilość promieniowana UVB przenika przez produkt. Bez filtra oparzenie ciała następuje po upływie ok. 15 minut. Krem o SPF 15 przepuszcza 1/15 promieniowania, a więc możemy przebywać na słońcu 15-krotnie dłużej niż bez filtra. Krem o SPF 50 wydłuża ten czas 50-krotnie [10]. Aby utrzymać właściwości kosmetyku należy ponawiać jego aplikację co 2 godziny. Rekomenduje się używanie filtra o wartości co najmniej SPF 30, przy którym blokowane jest 97% szkodliwego promieniowania [11-13].

Pamiętajmy jednak, że wartość SPF, którą widzimy na opakowaniach kremów ochronnych, wskazuje na moc ochrony TYLKO przeciwko promieniom UVB.  Koniecznie sprawdźmy, czy krem, który chcemy zakupić, ochroni nas również przeciwko UVA.

Organiczne czy nieorganiczne składniki kremu?

Możemy też wybrać filtr z dodatkiem dwutlenku tytanu lub tlenku cynku; są to jedyne nieorganiczne filtry UV zatwierdzone przed U.S. FDA z szerokim spektrum ochrony przeciwko UV [14-15]. Właściwością filtrów nieorganicznych jest ich małe przenikanie do skóry i fotostabilność, czyli duża zdolność do utrzymania właściwości ochronnych podczas długiej ekspozycji na promienie słoneczne [10].

Ostatnio dużo jest kontrowersji wokół organicznych składników filtrów takich jak oxybenzon, octokrylen, oktinoksat, czy ethylhexyl salicylate [16]. Mają potencjalnie szkodliwy wpływ na środowisko i zdrowie człowieka; oczyszczalnie ścieków nie są w stanie sobie z nimi poradzić i cząsteczki te dostają się do rzek, mórz i oceanów. Badania na modelu zwierzęcym wykazały, że filtry organiczne wywierają zły wpływ na gospodarkę hormonalną organizmu [17-18], powodują też wybielanie raf koralowych.  Na Hawajach od stycznia 2021 roku zakazana będzie sprzedaż i dystrybucja filtrów przeciwsłonecznych zawierających szkodliwe dla raf oksybenzon i oktokarboksyl [19].

UV a sporty zimowe 

Wielu z nas nie wyobraża sobie sezonu zimowego bez wyjazdu w góry. Spacery, wspinaczka, narty, snowboard – zadbajmy o skórę niezależnie od tego, jaką aktywność wybierzemy. Siła promieniowania UV zwiększa się nawet o 10% na każdy tysiąc metrów ponad poziomem morza [1, 20]. Wynika to z tego, że wraz z wysokością zmniejsza się liczba absorbentów w atmosferze. Dodatkowo, śnieg powoduje odbicie (nawet do 80%) i zwiększenie natężenia promieniowania UV, czasem nawet do takich wartości, jakie występują latem. Dla porównania – piasek na plaży odbija ok 15% promieniowania, a morska piana – 25% [1]. W czasie aktywności na świeżym powietrzu możemy zadbać o ochronię skóry także poprzez noszenie odzieży UPF ( UV Protection Factor). Są to ubrania zaprojektowane i wykonane tak, by chronić przed promieniami UV [21].

Silni przeciwnicy

Śnieg i wiatr zmniejszają skuteczność filtrów przeciwsłonecznych. Wysuszają i podrażniają skórę, prowadząc do jej osłabienia. Wiatr uszkadza powierzchowne warstwy naskórka, usuwając warstwę kremu ochronnego wraz z komórkami. Przez to na działanie promieni UV narażona jest świeżo odsłonięta skóra. Spadający na skórę śnieg „zmywa” filtr ochronny. Kolejnym niebezpieczeństwem jest pot – czasie zimowych aktywności fizycznych zastosowana przez nas ochrona przeciwsłoneczna zaczyna się topić i musi być aplikowana ponownie [22-23].

Czas ekspozycji na promieniowanie UV kumuluje się przez całe nasze życie. Promienie słoneczne, choć niewidoczne, mogą wyrządzić wiele  szkód. Już dziś włączmy filtr ochronny o szerokim spektrum, chroniący nas przeciwko UVA i UVB do codziennej pielęgnacji. Jak zachować młody wygląd skóry? Stosując krem z filtrem! Dzięki temu uchronimy ją przed widocznymi drobnymi liniami, zmarszczkami, zaburzeniami pigmentacji a nawet rakiem skóry. O tym, jaki krem z filtrem wybrać, piszemy w kolejnym poście, zapraszamy 🙂

Artykuł Kiedy stosować krem z filtrem? Codziennie! pochodzi z serwisu Blog o zdrowiu | Blog o urodzie - Ageless | Naukowy Anti aging.