Ania i Marta: Dzień dobry Pani Aniu, to dla nas wielki zaszczyt, że możemy z Panią porozmawiać. Ostatni rok był trudny i zaskakujący. Pandemia pokrzyżowała plany wielu z nas, a przez zamknięcie w domach dotknęła nas większa samotność. Swojego rodzaju oknem na świat stał się Instagram. Jak radzi sobie Pani w tym trudnym, pandemicznym czasie? Czy Pani życie zmieniło się po założeniu Instagrama?

Pani Ania: Dzień dobry, na pewno nie jest łatwo, tym bardziej że na początku marca 2020 roku, jeszcze przed oficjalnym lock downem, poprosiłam moją córkę by przestała pracować — po prostu się bałam. Zgodziła się i tym samym znalazłyśmy się w bardzo ciężkiej sytuacji, bo jej pieniądze skończyły się jesienią i próbujemy przetrwać tylko za moje pieniążki, a to jest prawie niemożliwe…

Instagram założyłam kilka miesięcy wcześniej, a czas pandemii pozwolił na nim się skupić, chociaż tak naprawdę zadecydowało po prostu dobre serce wielu ludzi, którzy w lipcu zaczęli szukać mojego pakietu wyborczego.

Istnieją na świecie regiony, które zamieszkuje najwięcej stulatków — nazywano je Strefami Niebieskimi. Jedną z cech, która łączy ich mieszkańców są dobre relacje z przyjaciółmi i rodziną. Z Instagrama wynika, że relacje te są dla Pani ważne. Jak spędza Pani czas z bliskimi?

Od roku spędzam czas tylko bezpośrednio z moimi ludźmi, czyli moją córką, bo to jest najbezpieczniejsze dla mnie. I tu doceniam siłę IG – to dzięki niemu mam kontakt taki prawdziwy z tak wieloma ludźmi.

Ruch jest niezwykle ważnym czynnikiem w utrzymaniu zdrowia i zapobieganiu starzenia. Widzimy, że spacery — na ile zdrowie pozwala — są Pani rutyną. Czy przywiązywała Pani uwagę do aktywności fizycznej też w młodości?

Ja od dziecka kochałam sport — proszę pamiętać — kiedy ja byłam dzieckiem, to nie było ani telewizji, ani komputerów, wiec cały wolny czas po szkole spędzaliśmy bawiąc się albo trenując.

Należałam do Orląt przy Związku Strzeleckim i tam uprawiałam biegi i skok w dal — nawet raz zakwalifikowałam się do etapu wojewódzkiego i pojechałam na zawody do Stanisławowa.

Natomiast ostatnio z ruchem jest u mnie krucho. Jeszcze na początku marca 2020 roku godzinny spacer do parku był u mnie codzienną normą, Niestety, pandemia zmusiła mnie do pozostania w domu na pół roku. Ja nie mam ani ogrodu, ani balkonu. Nie wiem, czy to ten czas przyłożył się do tego, ale zdrowie bardzo zaczęło mi szwankować. Przez minimum pół ostatniego roku nie mogłam złapać tchu i bardzo szybko się męczyłam. Zaczęto robić mi wszystkie badania po kolei, żeby wykluczyć ewentualne przyczyny. Już wiem, że mam powiększone serce, które ma problem z przepompowaniem krwi. Dostałam nowy lek, biorę go drugi miesiąc i widzę ogromną poprawę. Mam nadzieję, że znów zacznę moje spacery 🙂

Nie wypada pytać kobiet o wagę, ale chciałybyśmy do tego delikatnie nawiązać. Według naukowców mniejsze ilości spożywanych kalorii korelują ze zwiększoną długością życia. Jak wygląda Pani dieta, a jak wyglądała kiedyś? Czy całe życie utrzymywała Pani szczupłą sylwetkę? 

Oj moja waga i dieta… Ważę między 55 a 57 kg przy wzroście poniżej 160 cm. Ja pochodzę ze Wschodu dawnej Polski, tam jadło się bardzo tłusto. Przez całe życie jadłam „normalnie” i wszystko. Ostatnie 10 lat to kuchnia moich ludzi- mięso maksymalnie 2 razy w tygodniu, ryby, bardzo dużo nabiału, różne orzechy i ziarna, często włoska kuchnia (różne pasty) i jak najczęściej zupy. Prawie nie ma u nas żywności przetworzonej. Codziennie jem 5 posiłków o tej samej porze.

Jeanne Louise Calment, najdłużej żyjąca osoba, w dniu swoich 112 urodzin odpaliła papierosa od świeczki na torcie. Czy Pani też miała swoje grzeszki?

Oj, była wojna i głód, a my próbowaliśmy go oszukać. Zaczęłam palić w wieku 16 lat…. Skończyłam, kiedy mój mąż miał zawał serca, czyli w wieku 57 lat… No ale lepiej późno niż wcale.

Jakie jest Pani największe marzenie? 

Wyruszyć kamperem w być może największą przygodę mojego życia.

Według Japończyków receptą na długie i szczęśliwe życie jest „Ikigai”, które oznacza przyjemność i istotę życia. Można to też określić jako siłę napędową — powód, dla którego chce się rano wstać z łóżka. Czy ma Pani swoje Ikigai?

Chyba najbardziej, że przebywa się z osobą/ osobami, których się najbardziej kocha.

Czy gdyby Pani mogła cofnąć się w czasie, zmieniłaby Pani coś w swoim życiu? 

Trudne pytanie — może wcześniej pomyślałabym o podróżach.

Last but not least: jakie rady dałaby Pani młodszym pokoleniom?

Żadnych — każdy musi swoje życie przeżyć sam. Choć może tylko jedno — jeśli macie marzenia, to nie odkładajcie ich na później, bo może zabraknąć czasu. Żyjcie tu i teraz, bo w przeszłości już nic nie zmienicie, a przyszłość może nie nastąpić. To Wy decydujcie o Waszym życiu, a nie odwrotnie — życie nie może decydować o Was.

Artykuł Życie zaczyna się po 90 – wywiad ze wspaniałą Panią Anią pochodzi z serwisu Blog o zdrowiu | Blog o urodzie - Ageless | Naukowy Anti aging.

Dlaczego akurat joga?

Dla dzieci joga to przede wszystkim zabawa. Naśladowanie pozycji roślin i przedmiotów może im sprawić dużo radości. W przeciwieństwie do wielu innych form aktywności, w jodze wyeliminowany jest element rywalizacji z rówieśnikami.

Joga dla dzieci skupia się na kontroli oddechu. W sieci łatwo znaleźć świetne filmy (np na YouTube) oraz profesjonalne zajęcia on-line. Dobór sposobu prowadzenia zajęć do wieku dzieci sprawi, że ćwiczenia będą dla nich przyjemnością. Oto jakie korzyści z praktykowania jogi przez dzieci wymienia świat nauki.

1. Joga poprawia pamięć

Ćwiczenie jogi wymaga odpowiedniego poziomu skupienia i koncentracji. Konkretne asany umożliwiają dzieciom skupienie się na wykonywanym zadaniu. Dla przykładu, w jednym z badań dzieci, które brały udział w obozie jogi, wykazywały o 43% lepszą pamięć przestrzenną niż rówieśnicy, którzy powrócili z obozu malarskiego [1].

2. Joga zmniejsza stres 

Badań na temat zbawiennego wpływu jogi na zwiększone napięcie emocjonalne i sytuacje stresowe u dorosłych jest wiele. Czy ma to przełożenie na dzieci? Okazuje się, że tak. Wykazano, że po 8 tygodniach ćwiczeń jogi/ treningu uważności zmniejszyły się ich objawy niepokoju. Doszło do poprawy emocjonalnej i psychospołecznej jakości życia wśród uczniów szkół podstawowych [2].

3. Joga poprawia samoocenę

Niestety, bullying w szkołach nie jest zjawiskiem rzadkim. Coraz częstsze występowanie tego typu zachować wpływa na obniżenie samooceny. Oczywiście konieczna jest tu interwencja i pomoc specjalistów. Jednak na pomoc może także przyjść joga. W badaniu, w którym 10-letnie dzieci ćwiczyły jogę przez okres 4,5 miesiąca, wykazano u nich większe poczucie własnej wartości.  Poprawiła się też ich pamięć i koncentracja [3]. 

4. Joga poprawia postawę ciała

Już 6 miesięcy ćwiczeń jogi wystarczy, żeby kręgosłupy najmłodszych odczuły poprawę! Wykonując poszczególne asany, rozciągamy i wzmacniamy mięśnie — również mięśnie głębokie pleców [4]. Poza tym im więcej czasu spędzonego na aktywności fizycznej, tym mniej siedzenia przed tabletem czy komputerem 🙂

5. Joga pomaga kontrolować oddech

Ćwiczenie jogi może być potraktowane jako alternatywa dla ćwiczeń oddechowych. Kontrola oddechu powoduje wzmacnianie mięśni międzyżebrowych, uruchamiana jest też przepona. Ma to też swoje przełożenie na kontrolę astmy u najmłodszych. Wykazano, że te z dzieci, które ćwiczą regularnie jogę, wymagają mniejszej ilości leków ratunkowych [5-7].

6. Joga zwiększa zaangażowanie w naukę

Dzięki ćwiczeniu jogi może się poprawić nie tylko koncentracja i pamięć, ale także zaangażowanie uczniów w zajęcia lekcyjne. Poprawa zachowania względem nauczycieli zwiększa dyscyplinę w szkolnych ławkach [3]. Według ankiety przeprowadzonej wśród trzecioklasistów już 8 tygodni ćwiczeń pozwoliło dzieciom zachować większy spokój w szkole, a także dało im strategie do kontrolowania zachowania w sytuacjach stresowych [8].

Joga zamiast tabletu

Dzieciństwo naszych pociech niewątpliwie różni się od naszego. Zabawy na świeżym powietrzu zostały w dużej mierze zastąpione elektronicznymi gadżetami. Oczekiwania stawiane już od najmłodszych lat w przedszkolach i szkołach, a często również w domach, mogą być stresogenne. Jak widać, włączenie jogi do harmonogramu naszych dzieci ma wiele zalet. Kto wie, może w przyszłości joga dla dzieci na stałe zagości w planach lekcji? 🙂 

Artykuł Dlaczego joga dla dzieci to dobry pomysł? pochodzi z serwisu Blog o zdrowiu | Blog o urodzie - Ageless | Naukowy Anti aging.

1. Ibuprofen czy paracetamol?

Zaczęło od wypowiedzi francuskiego ministra, zdrowia, Oliviera Véran. Jego sobotni tweet obiegł cały świat.  „W przypadku gorączki weź paracetamol. Jeśli już przyjmujesz leki przeciwzapalne, skonsultuj się z lekarzem”.  Jak do tej pory nie ma wystarczającej liczby dowodów naukowych na temat Covid-19 i ibuprofenu. Istnieją doniesienia, że leki przeciwzapalne mogą wydłużać czas infekcji (nie konkretnie Covid-19) dróg oddechowych. Być może wynika to z tego, że niesteroidowe leki przeciwzapalne jak np. ibuprofen, stosowane przez długi okres czasu, mogą powodować więcej skutków ubocznych niż paracetamol. Niektóre eksperymenty laboratoryjne pokazują, że ibuprofen teoretycznie mógłby zwiększyć liczbę receptorów ACE2, które wirus wykorzystuje do infekowania komórek, i że może przyspieszyć rozprzestrzenianie się wirusa. Jednak Public Health England (PHE) zaleca, aby pacjenci stosujący przewlekle leki przeciwzapalne ich nie odstawiali, a każda modyfikacja leczenia była konsultowana z lekarzem.  WHO nie zaleca unikania ibuprofenu.

2. Czy można nie zorientować się, że jest się zarażonym?

Jak najbardziej!  Objawów możesz nie zauważyć w okresie inkubacji wirusa, czyli kiedy jesteś już zarażony/zarażona, ale objawy jeszcze nie wystąpiły. Istnieją też osoby, które przechodzą zakażenie koronawirusem i COVID-19 bezobjawowo [1,2].

3. Po jakim czasie od zarażenia koronawirusem zauważę objawy?

Okres wylęgania SARS-CoV-2 wynosi średnio 5.1 dnia. Objawy pojawiają średnio po upływie 11.5 dnia (widełki to 8.2 – 15.6 dnia, lub według innego badania: 2-14 dni). Dlatego okres kwarantanny powinien wynosić co najmniej 14 dni [3, 4].

4. Czy mogę zarazić się od zwierząt?

Nie. Nie potwierdzono, że zwierzęta mogą przenosić koronawirusa SARS-CoV-2, są to tylko spekulacje [5].

5. Czy warto nosić maseczki?

Według WHO maseczkę można nosić w następujących sytuacjach [6]:

1. Gdy jesteś zdrowy – tylko gdy opiekujesz się osobą z podejrzeniem zarażenia Covid-19;
2. Gdy kaszlesz lub kichasz;
3. Noszenie maseczki jest skuteczne tylko w połączeniu z częstym i dokładnym myciem rąk. 

Takie samo stanowisko zajmowało amerykańskie Centrum Kontroli i Prewencji Chorób, jednak zmieniło się ono 3. kwietnia. Wydano wtedy komunikat, w którym zalecono noszenie masek materiałowych w miejscach publicznych.

W praktyce noszenie maseczki sprawdza się też jako mechaniczna ochrona przed dotykaniem okolicy nosa i ust 🙂

Od 16.04.2020 zasłanianie ust i nosa jest w Polsce obowiązkowe podczas przebywania w miejscach publicznych.

6. Co zrobić, gdy podejrzewam u siebie koronawirusa?

Unikaj kontaktu z innymi osobami. Zadzwoń na infolinię NFZ. Działa całodobowo, nr tel – 800 190 590.  Nie idź do szpitala, nie idź do lekarza rodzinnego – w ten sposób narażasz na niebezpieczeństwo i ryzyko zakażenia innych. Uzyskaj teleporadę od swojego lekarza lub powiadom telefonicznie stację sanitarno-epidemiologiczną. W przypadku nasilonych dolegliwości zadzwoń pod 112 lub zgłoś się do bezpośrednio do oddziału lub szpitala zakaźnego. Ich listę znajdziesz tutaj.

7. Czy poza myciem rąk i unikaniem kontaktu mogę coś zrobić?

Owszem! Unikaj dotykania twarzy – okolicy oczu, nosa i ust. Jest to nawyk ciężki do zwalczenia, ale warto spróbować. Zachowaj higienę kaszlu – kaszl w zgięcie łokcia lub zakrywaj twarz chusteczką, którą bezzwłocznie potem wyrzuć do kosza. Dezynfekuj często dotykane powierzchnię i przedmioty (szczególną uwagę zwróć na swój telefon). Nie korzystaj z komunikacji miejskiej Jeśli już się z kimś spotykasz, nie witaj się poprzez bezpośredni kontakt. Można pomachać 🙂 

8. Czy mogę iść na spacer do lasu?

Piękna pogoda za oknem niewątpliwe kusi, a wycieczka na spacer wydaje się być odskocznią od czasu spędzanego w domu. Jest jedno ale… Nie tylko Ty masz taki pomysł. Znalezienie wolnego miejsca parkingowego przy wielu parkach i lasach graniczy z cudem. Zamiast spaceru w odosobnieniu wędrujemy w grupkach. Hasło #zostańwdomu ma swoją nazwę nie bez powodu – jeśli chcesz spacerować, to w odosobnieniu. 

Świetnie opisała ten problem autorka bloga bieganizm.com – Joanna Kowalczyk – Bednarczyk. Oto link do posta na fb – klik.

EDIT: 3. kwietnia wydano w Polsce tymczasowy zakaz wstępu do lasów.

9. Czy mogę spotykać się ze zdrową rodziną?

Nie radzimy, lepiej #zostańwdomu. Można jeszcze nie prezentować objawów, lub przechorowywać COVID-19 bezobjawowo i zarazić innych, w szczególności starszych lub bardziej schorowanych. 

10. Czy wirus zginie wiosną?

Nie byłybyśmy takie pewne. Aby wirus zginął, potrzebuje 30 minut w temperaturze 56 stC [7].

11. Jak długo koronawirus utrzymuje się na powierzchniach?

• plastik i stal nierdzewna – do 72 godzin; 
• tektura, papier – do 24 godzin; 
• miedź – do 4 godzin;
• powietrze – do 3 godzin.

Są to jednak przedwstępne dane, wymagające potwierdzenia, i nie mogą być jeszcze odniesieniem dla wytycznych. Badanie zostało opublikowane w formie pre-print i oczekuje na oficjalne zatwierdzenie [8].

12. Czy picie ciepłej wody może mnie ochronić?

Wątpliwe 🙁 Ciepła woda czy herbata na pewno nie zaszkodzi, ale uważajmy – picie gorących płynów o temp. ponad 65 stopni Celsjusza może zwiększać ryzyko zachorowania na raka przełyku [9,10].

13. Czy sauna może mnie ochronić?

Nie wiadomo. To prawda, że patogeny giną w wysokich temperaturach. Jednak w saunach publicznych, wieloosobowych, istnieje ryzyko zakażenia od innej osoby lub przez kontakt z powierzchniami i przedmiotami. 

14. Czy szczepionka na grypę ochroni mnie przed Covid-19?

Niestety nie. Jest to zupełnie inny patogen. Jednak przy pierwszych symptomach Covid-19 (bardzo podobnych do grypy)  będąc zaszczepionym możemy grypę z dużym prawdopodobieństwem wykluczyć. O badaniach nad szczepionką na koronawirusa SARS Cov-2 pisałyśmy tutaj.

Trzeba pamiętać, że lek przeciwwirusowy musi być zdolny do celowania w określoną część cyklu życia wirusa, która jest niezbędna do jego namnażania. Ponadto ma on za zadanie zniszczyć wirusa bez zabijania zajmowanej przez niego komórki ludzkiej. Poza tym, ponieważ wirusy rozmnażają się bardzo szybko, mają dużo okazji do mutacji. Rozwijają wtedy odporność na wszelkie opracowywane przez nas leki lub szczepionki [11].

15. Czy mogę zarazić się koronawirusem SARS Cov-2 jedząc żywność przygotowywaną przez innych, np. w restauracji?

Wciąż poznajemy informacje na temat rozprzeszczeniania się koronawirusa SARS Cov-2. Nowy koronawirus jest wirusem układu oddechowego, o którym wiadomo, że rozprzestrzenia się przez wydzieliny górnych dróg oddechowych, w tym przez unoszące się w powietrzu kropelki kaszlu. Wirus, który powoduje COVID-19, został również wykryty w kale niektórych osób. Nie możemy obecnie wykluczyć możliwości przeniesienia infekcji przez żywność przygotowywaną przez osobę zarażoną, która nie umyła dokładnie rąk. W przypadku gorących potraw wirus prawdopodobnie zostanie zniszczony przez gotowanie. Może tak się niestety nie zdarzyć w przypadku niegotowanych potraw, takich jak sałatki, sushi, kanapki bądź smoothie [12].

16. Czy po zachorowaniu na Covid-19 uodpornię się na ponowne zarażenie?

Niestety nie znamy jeszcze odpowiedzi na to pytanie. Większość ludzi prawdopodobnie rozwinie przynajmniej krótkotrwałą odporność na koronawirusa, który powoduje COVID-19. Pamiętajmy jednak o tym, że wirus może mutować, tak jak wirus grypy każdego roku [13]. 

17. Czy wirus może spowodować zwłóknienia płuc? Jaki procent przypadków kończy się trwałym uszkodzeniem płuc mimo wyzdrowienia?

Lekarze z Hongkongu stwierdzili, że niektórzy pacjenci mogą mieć spadek czynności płuc o około 20-30 %, jednak są to dopiero wstępne wyniki. Nie znamy jeszcze  długoterminowego wpływu zakażenia wirusem w grupie wyleczonych pacjentów. Nie wiemy, czy zwłóknienie płuc uniemożliwiające prawidłowe funkcjonowanie tego narządu rozwinie się u każdego pacjenta, który przeszedł Covid-19 [14]. 

18. Czy kurkuma i olejek z oregano mogą ochronić przed Covid-19?

Niestety w bazach naukowych nie ma żadnych badań na temat jakichkolwiek superfoods i ich ochronnego działania przed Covid-19. Pojawiają się pierwsze doniesienia o protekcyjnym działaniu flawonoidów. Ale na razie są to tylko hipotezy i nie ma rzetelnych badań na ten temat [15]. 

Musimy dbać o naszą odporność. Wiemy na pewno, że bardzo źle na nią wpływa stres. A niestety mało z nas go teraz nie odczuwa:( Czy jednak możemy zrobić coś, żeby wzmocnić nasz układ odpornościowy? Tak. Zdecydowanie. Staraj się redukować stres poprzez aktywność fizyczną (joga bądź pilates w domu) i medytację. Wysypiaj się, niech Twoja dieta będzie bogata w owoce, warzywa i produkty pełnoziarniste. Nie palm papierosów i nie pij alkoholu. No i myj ręce, jak najczęściej. 

19. Czy cynk może uchronić przed zachorowaniem na Covid-19?

Po tym, jak w sieci krążył list znanego wirusologa, z zaleceniem brania przy pierwszych objawach pastylek do ssania z cynkiem, wszyscy rzucili się na jego zakup. 

Według pewnych źródeł cynk rzeczywiście może skracać czas infekcji, jednak należy go stosować z dużą ostrożnością. Niestety nie wiemy, czy ma on jakikolwiek wpływ na łagodzenie objawów Covid-19. W przypadku niedoboru cynku może faktycznie dochodzić do osłabienia układu immunologicznego, co objawia się upośledzoną funkcją makrofagów, neutrofili, komórek NK i składników dopełniacza. Organizm potrzebuje również cynku do rozwoju i aktywacji limfocytów T. Jednak pamiętajcie, że dzienna dawka przekraczająca 150 mg może prowadzić do skutków ubocznych w postaci obniżonej funkcji układu odpornościowego – efekt odwrotny od zamierzonego. Absolutnie nie należy więc stosować cynku bez konsultacji z lekarzem i w przypadku braku jego niedoboru [16].

Artykuł Najważniejsze pytania o koronawirusa SARS CoV-2. Fakty i mity. pochodzi z serwisu Blog o zdrowiu | Blog o urodzie - Ageless | Naukowy Anti aging.

Czym jest koronawirus SARS-CoV-2?

Ma otoczkę z białkowymi kolcami, które wyglądają jak korona, stąd ich nazwa (łac: corona = korona). Ich kształt jest owalny, okrągły lub zupełnie inny (polimorficzny), o średnicy 60-140nm. Materiałem genetycznym jest jednoniciowe RNA. COVID-19 powiązany jest z wirusem wywołującym Bliskowschodni Zespół Niewydolności Oddechowej (MERS-CoV) i wirusem Zespołu Ciężkiej Ostrej Niewydolności Oddechowej (SARS-CoV) pochodzącym z Chin [1]. 

Skąd się wziął koronawirus?

Istnieją cztery podrodziny koronawirusów: alfa, beta, gamma i delta. Podczas gdy koronawirus alfa i beta najprawdopodobniej pochodzą od nietoperzy, uważa się, że gamma i delta wywodzą się od świń i ptaków.

Pierwsze zdiagnozowane osoby chore na COVID-19 to pracownicy targu owoców morza i dzikich zwierząt Huanan w Wuhan. Wirus SARS-CoV-2 jest w 96% identyczny na poziomie całego genomu do koronawirusa nietoperza [1]. 

Czy koronawirus jest groźny?

Siedem podtypów koronawirusów może zainfekować ludzi, ale to właśnie beta-koronawirus jest dla nas najbardziej niebezpieczny. Powodują ciężkie objawy choroby i mogą doprowadzić do śmierci, podczas gdy koronawirus alfa powoduje bezobjawowe lub łagodne infekcje [1]. 

Jak zarażamy się koronawirusem?

Wirus SARS-CoV-2 przenosi się drogą kropelkową. Kiedy ktoś kaszle lub kicha, rozpyla małe kropelki płynu z nosa lub ust, które mogą zawierać wirusa. Największe ryzyko zarażenia pojawia się w stosunkowo zamkniętym środowisku, przy ekspozycji na duże stężenia cząsteczek w powietrzu, przez długi okres czasu. Oddychamy wtedy powietrzem z zawieszonymi w nim kropelkami, w tym wirusem SARS Cov-2 , jeśli osoba kaszląca jest zarażona. Pamiętajmy, że ludzie mogą rozprzestrzeniać wirusa, zanim dowiedzą się, że są zarażeni. Nie wiadomo jeszcze ile procent osób zakażonych SARS Cov-2 jest bezobjawowych. Każdy pacjent rozprzestrzenia infekcję średnio na 2.2 inne osoby [1, 2]. 

Czy można zarazić się koronawirusem w sklepie? 

Oczywiście! I to na wiele sposobów. 

Wirus SARS Cov-2 rozprzestrzenia się głównie drogą kropelkową i przez bliski kontakt z zarażonym. Ta droga zakażenia nie tłumaczyła jednak wszystkich przypadków. Teraz, gdy mamy już więcej badań i metaanaliz, wiemy więcej. Wirusem można się zarazić dotykając np. przycisków w windzie, spłuczek w toaletach czy klamek – wirusy mogą przetrwać na powierzchniach nawet do kilku godzin. Skoro tak, to wirus może też znajdować się na produktach w sklepach, które wcześniej trzymały w ręce osoby zarażone. Często automatycznie dotykamy twarzy – okolicy ust, nosa i oczu – i w ten sposób przenosimy wirusa [3]. 

W jaki sposób koronawirus atakuje drogi oddechowe?

Wirus SARS Cov-2 infekuje komórki nabłonkowe pęcherzyków płucnych za pomocą receptorów poprzez działanie enzymu konwertującego angiotensynę II (ACE2). Receptory te występują również w układzie pokarmowym [1, 4].  

W uproszczony sposób możecie zobaczyć przebieg infekcji na tym filmie:

Ile trwa inkubacja koronawirusa?

Dotychczasowe obserwacje naukowców sugerują, że średni okres inkubacji (czyli okres między wtargnięciem wirusa do organizmu a wystąpieniem objawów choroby) wynosi pięć dni [5].

Czy koronawirus zniknie latem?

Wirus  SARS-CoV-2 ginie przy przebywaniu przez 30 minut w temp. 56℃. Zdezaktywuje go też mydło i środek dezynfekujący [4].

Dlatego, jak najczęściej myjcie ręce mydłem przez co najmniej 30 sekund (w trakcie możecie śpiewać  piosenkę „Happy Birthday” lub “Wlazł kotek na płotek”:)). 
Preparaty do dezynfekcji rąk mogą zawierać jeden lub kilka rodzajów alkoholu, a także inne aktywne składniki, substancje pomocnicze i humektanty (składniki nawilżające). Środki do odkażania rąk na bazie alkoholu o optymalnej skuteczności niszczenia drobnoustrojów zawierają zazwyczaj 70-85% etanolu, izopropranolu lub propranolu, czy też mieszaninę tych środków [6].

Kto najczęściej choruje?

Choć zakażonych koronawirusem SARS-CoV-2 jest podobna liczba kobiet i mężczyzn, wydaje się, że płeć ma wpływ na podatność na chorobę i śmiertelność [7]. 62% hospitalizowanych osób to mężczyźni. Wiąże się to z różnicami układu odpornościowego zależnych od płci. Uważa się, że kobiety są mniej podatne na infekcje wirusowe dzięki hormonom płciowym, które odgrywają znaczącą rolę we wrodzonej i nabytej odporności [8]. Znaczenie mają też inne wzorce zachowań, jak np. częstsze palenie papierosów u mężczyzn [7]. 

U Azjatów ekspresja wspomnianych powyżej ACE-2 jest wyższa u mężczyzn niż u kobiet, co może tłumaczyć częstsze występowanie choroby u mężczyzn [4, 9].

Koronawirus częściej dotyka osoby starsze i schorowane [10]. Najczęstsze współistniejące choroby przewlekłe u osób hospitalizowanych z powodu zarażenia koronawirusem to nadciśnienie tętnicze (30% pacjentów), cukrzyca (19%) i choroba wieńcowa (8%) [11]. 43% osób zmarłych z powodu zakażenia koronawirusem było w wieku powyżej 60 lat, miało nowotwór, choroby przewlekłe lub ciężkie infekcje [8].

Objawy kliniczne zarażenia koronawirusem

Spektrum objawów koronawirusa jest szerokie. Od bezobjawowego zakażenia, przez łagodną chorobę górnych dróg oddechowych i ciężkie wirusowe zapalenie płuc z niewydolnością oddechową, aż do śmierci [11].

Objawy zakażenia koronawirusem są mało charakterystyczne. Do najbardziej typowych należy gorączka, kaszel, bóle mięśni czy zmęczenie. Pierwsze objawy to też np. nudności i biegunka, a gorączka pojawi się dopiero po kilku dniach. Objawia się też bólem głowy i krwiopluciem. Przy zarażeniu SARS Cov-2 zdarza się też przebieg praktycznie bezobjawowy [12].

Częstość występowania objawów wygląda następująco [11,12]:

• Gorączka – 88.5%; 
• Kaszel – 79%;
• Zmęczenie – 23%; 
• Kaszel z odkrztuszaniem – 23%;
• Duszność – 22%;
• Biegunka – 5%;
• Nudności i wymioty – 4%.

Czy COVID-19 daje zmiany w badaniach laboratoryjnych?

Odchylenia, których poszukujemy w badaniach laboratoryjnych to limfocytopenia (występuje u 40% pacjentów) lub leukopenia oraz podwyższony poziom CRP – wykładnika stanu zapalnego [12]. Badania wykazały, że poziomy cytokin zapalnych mogą być związane z nasileniem choroby [8]. Podwyższone stężenie d-dimerów (>1 μg/m) przy przyjęciu do szpitala to ważny czynnik niepomyślnego przebiegu choroby [12].

Jak wykryć koronawirusa SARS-CoV-2?

Real- Time PCR 

Pełny genom nowego koronawirusa został opublikowany 10 stycznia tego roku, zaledwie kilka tygodni po pierwszych zachorowaniach w Wuhan. Tydzień później grupa naukowców pod przewodnictwem niemieckich badaczy opublikowała pierwszy protokół diagnostyczny dla COVID-19. Ten protokół oparty na PCR został wybrany przez Światową Organizację Zdrowia (WHO).

U pacjentów w ciężkim stanie klinicznym pobiera się tzw. popłuczyny oskrzelowo-pęcherzykowe (BAL). Następnie w laboratorium o odpowiedniej klasie bezpieczeństwa mikrobiologicznego izolowany jest materiał genetyczny wirusa -RNA, a w kolejnym etapie przeprowadzana jest reakcja PCR z użyciem odwrotnej transkryptazy [2].

Testy serologiczne

Istnieją na rynku również szybkie testy, które umożliwiają wykrycie białek wirusowych lub przeciwciał przeciwko tym białkom w surowicy krwi. Na rynku są już dostępne testy wykrywające IgG i IgM. Są one przeznaczone do szybkiej  identyfikacji przeciwciał klasy IgG i IgM pojawiających się we krwi na skutek infekcji koronawirusem 2019-nCoV. Musimy jednak pamiętać, że jest to tylko test przesiewowy, a wiec służący do badania wstępnego, którego każdy wynik pozytywny  należy potwierdzić za pomocą uznanych przez WHO metod i zawsze skorelować z objawami klinicznymi [13].

Niedoceniana praca radiologów

Zaobserwowano korelację pomiędzy objawami klinicznymi pacjentów i wynikami badań laboratoryjnych, a stopniem zapalenia płuc widocznym w tomografii komputerowej. 

We wczesnym etapie infekcji może nie być jeszcze zmian w płucach . Zmiany, które są widoczne w tomografii komputerowej są mało specyficzne. Zaliczamy do nich wieloogniskowe zagęszczenia o wyglądzie mlecznej szyby – często obwodowe, obustronne oraz często u podstawy płuc. Występuje też pogrubienie przegród międzyzrazikowych w obu płucach, rozmieszczone głównie pod opłucną. Choć wynik TK może wskazywać na zakażenie koronawirusem, RT-PCR pozostaje badaniem z wyboru [14,15]. Tomografia komputerowa może być pomocna, szczególnie, gdy PCR zabiera dużo czasu. Niewątpliwie zaś pozwala na obserwację i ocenę progresji choroby.

Leczenie koronawirusa SARS-CoV-2

W związku z szybkich rozprzestrzenianiem się wirusa i pandemią, której – wg WHO – Europa jest aktualnie centrum, intensywnie pracuje się nad odkryciem skutecznego lekarsta na Coronavirusa. Jak dotąd nie powstał lek dedykowany COVID-19, ale odkryto inne opcje terapeutyczne. Idealnie byłoby, gdybyśmy mieli kilka leków – niektóre szczepy koronawirusa mogą być odporne na pewne leczenie.

Środki przeciwwirusowe, w tym interferon α (IFN-α), lopinawir/rytonawir, fosforan chlorochiny, rybawiryna i arbidol, zostały uwzględnione w najnowszej wersji wytycznych dotyczących zapobiegania, diagnozowania i leczenia zapalenia płuc wywołanego przez koronawirusa SARS Cov-2, wydanego przez Narodową Komisję Zdrowia Chińskiej Republiki Ludowej ds. wstępnego leczenia COVID-19. Terapia każdym z nich nie może przekraczać 10 dni [16].

UWAGA!! Leków tych nie stosujemy profilaktycznie, lecz dopiero po zdiagnozowaniu zakażenia!!

Chlorochina

Fosforan chlorochiny to stary lek stosowany w leczeniu malarii, tocznia rumieniowego i reumatoidalnego zapalenia stawów. W 15 badaniach klinicznych przeprowadzonych w Chinach udowodniono jego skuteczność w terapii zapalenia płuc związanego z COVID-19. Po podaniu doustnym lek rozprowadzany jest w całym organizmie, docierając również do płuc [17]. Wykazano, że lek ten hamuje zaostrzanie infekcji płuc i skraca przebieg choroby. Szerokie przeciwwirusowe spektrum chlorochiny wynika ze zwiększania poziomu pH w endosomach i zakłócania łączenia receptorów SARS-CoV [18]. 

13 marca 2020r. Urząd Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych dodał nowe wskazanie terapeutyczne i dopuszczenie do obrotu produktu leczniczego ARECHIN (fosforan chlorochiny). Lek ten może być teraz stosowany w leczeniu wspomagającym w zakażeniach koronawirusami w Polsce [19].

Dawkowanie chlorochiny to 250 lub 500 mg (w zależności od stanu pacjenta) dwa razy dziennie przez 7 do 10 dni. Lek można stosować u pacjentów ze zdiagnozowanym łagodnym, umiarkowanym i ciężkim przypadkiem zapalenia płuc SARS-CoV-2, o ile nie występują u niego przeciwwskazania do stosowania chlorochiny [20]. 

Remdesivir

Remdesivir to lek opracowany przez firmę Gilead Sciences w odpowiedzi na epidemię wirusa Ebola w Afryce Zachodniej w 2014 roku. Naukowcy z University of Alberta odkryli, że ten lek jest skuteczny w leczeniu koronawirusów, które powodują zespół oddechowy na Bliskim Wschodzie (MERS) i zespół ostrego ostrego układu oddechowego (SARS). Aktualnie sprawdzają oni, czy ten sam lek ten będzie skuteczny w leczeniu pacjentów zakażonych nową odmianą SARS Cov-2.

Remdesivir został po raz pierwszy zastosowany u pacjenta z nowym koronawirusem na początku tego roku w Stanach Zjednoczonych. Pacjentowi podano lek w siódmym dniu choroby, a już następnego dnia wykazał on znaczną poprawę stanu klinicznego. 

“Nasze badanie wykazało, że remdesivir zasadniczo naśladuje jeden z naturalnych elementów budulcowych syntezy RNA niezbędny do replikacji genomu wirusa. Po włączeniu leku do łańcucha RNA wirus nie może się replikować”.

– wyjaśnił dr Matthias Götte, wirusolog z University of Alberta.

Dane i wyniki trwających badań klinicznych z remdesivirem mają być opublikowane do końca kwietnia [21].

“Prawdopodobnie będziemy potrzebować więcej niż jednego leku do właściwej walki z nowymi chorobami, takimi jak COVID-19, podobnie jak w przypadku zakażeń HIV i wirusem zapalenia wątroby typu C”

– powiedział Götte.

Rybawiryna

Wzorując się na chińskich doświadczeniach, w Polsce także zastosowano już leczenie oparte na preparatach stosowanych w leczeniu HIV w przypadkach zakażenia koronawirusem. Pacjenci wyrazili na takie leczenie świadomą zgodę, a na zgodę Ministerstwa Zdrowia na wprowadzenie tego schematu w całej Polsce jeszcze czekamy (stan na 13.03.2020r.). O jakich lekach mowa? Kaletra (lopinawir + rytonawir) z rybawiryną oraz kaletra z chlorochiną [22].

Jak wyglądają płuca po wyleczeniu?

Lekarze z Hongkongu stwierdzili, że niektórzy pacjenci mogą mieć spadek czynności płuc o około 20-30 %, jednak są to dopiero wstępne wyniki. Nie znamy jeszcze  długoterminowego wpływu zakażenia wirusem w grupie wyleczonych pacjentów. Nie wiemy, czy rozwinie się zwłóknienie płuc, które może uniemożliwić prawidłowe funkcjonowanie płuc [23].

Czy dzieci mogą zakazić się koronawirusem?

Koronawirus dotyka także najmłodszych, choć dochodzi do tego rzadko [24]. Udokumentowano 3 przypadki zakażenia Covid-19 u noworodków i ponad 230 przypadków zakażeń u dzieci, i jak do tej pory żaden z przypadków nie zakończył się śmiercią [4,25]. Objawy u dzieci są mniej nasilone niż u dorosłych. Noworodki, u których podejrzewa się zakażenie matek CoVID-19 należy odizolować i umieścić w pomieszczeniach z filtrem HEPA. Odwiedziny u takich maluszków są zakazane. Ważne jest dostarczaniem im tlenu, utrzymanie równowagi elektrolitowej i kwasowo-zasadowej [4]. Zmiany w płucach zobrazowane za pomocą tomografii komputerowej mają u dzieci podobny charakter, ale mniejsze nasilenie niż u dorosłych [26].

Koronawirus a ciąża

Na dzień dzisiejszy nie ma dowodów na to, że wirus może przenosić się na rozwijające się dziecko podczas ciąży (nazywamy to transmisją pionową) [27]. Badano płyn owodniowy, krew pępowinową, wymaz z gardła noworodka i mleko matki. W żadnej z próbek nie stwierdzono obecności wirusa SARS-CoV-2 [4].

Koronawirus a karmienie piersią

W tej chwili nie ma dowodów na to, że by możliwe było przenoszenie koronawirusa w mleku matki. Uważa się, że korzyści z karmienia piersią przewyższają wszelkie potencjalne ryzyko przeniesienia koronawirusa przez mleko matki. Podczas karmienia piersią należy jednak zachować ostrożność. 

Choroba w dużej mierze rozprzestrzenia się drogą kropelkową. Największym ryzykiem jest bliski kontakt między matką a dzieckiem i wspólne dzielenie zainfekowanego powietrza [28].

Zalecenia dotyczące karmienia piersią u kobiet ze zdiagnozowanym zarażeniem COVID-19 lub jego podejrzeniem według Royal College of Obstetricians and Gynaecologists z dnia 13.03.2020r:

• Umyj ręce przed dotykaniem dziecka, laktatora lub butelek;
• Staraj się unikać kaszlu lub kichania na dziecko podczas karmienia piersią;
• Rozważ noszenie maseczki na twarz podczas karmienia piersią;
• Postępuj zgodnie z zaleceniami dotyczącymi czyszczenia laktatora po każdym użyciu;
• Zastanów się, czy nie poprosić kogoś ,by karmił dziecko odciągniętym mlekiem matki.

Koronawirus – czy mamy już szczepionkę?

Nie ma jeszcze szczepienia przeciwko koronawirusowi. Prowadzonych jest ok. 35 badań przedklinicznych – trwa wyścig z czasem, do zgarnięcia jest duża pula 🙂

Rząd federalny USA przeznaczył na to 2,7 mln dolarów dofinansowania. Również Komisja Europejska uruchomiła dodatkowe fundusze przeznaczone na wytworzenie szczepionki na COVID-19 [29]. Kiedy będzie szczepionka? Liczymy na to, że jak najszybciej. 

Jak się zabezpieczyć i zapobiegać zachorowaniu na Covid-19? 

1. MYJ RĘCE! Regularnie i dokładnie. Niby banalne, a jednak… Ręce myjemy mydłem przez 30 sekund.
2. Unikaj dotykania oczu, nosa i ust, szczególnie nieumytymi rękoma. 
3. Unikaj bliskiego kontaktu – zachowaj dystans co najmniej 1 metra między Tobą, a osobą która kaszle lub kicha.
4. Dbaj o higienę układu oddechowego – Twoją i osób z Twojego otoczenia. Co to oznacza? Jeśli kaszlesz – rób to w zgięcie łokcia lub zakryj twarz chusteczką, którą bezzwłocznie wyrzuć do kosza. Przestrzegając tego chronisz ludzi wokół siebie przed wirusami, takimi jak przeziębienie, grypa i COVID-19.
5. Czyść i dezynfekuj często dotykane powierzchnie i przedmioty
6. Zostań w domu. Jeśli masz gorączkę, kaszel i trudności w oddychaniu, zwróć się o pomoc – NIE idź do szpitala, NIE idź do lekarza rodzinnego – ZADZWOŃ! Uzyskaj teleporadę od lekarza rodzinnego lub powiadom telefoniczstację sanitarno-epidemiologiczną, W ten sposób sam możesz zostać superbohaterem, nie narażając innych na niebezpieczeństwo.

Artykuł Koronawirus SARS-CoV-2. Co o nim wiemy? pochodzi z serwisu Blog o zdrowiu | Blog o urodzie - Ageless | Naukowy Anti aging.

Koronawirus powodujący COVID-19 (o którym pisałyśmy tutaj) jest tego doskonałym przykładem. Pamiętajcie o jednym – firmy, które w pośpiechu wprowadzają produkty na rynek, często nie mają dowodów naukowych na ich skuteczność. Dodatkowo, ich produkty nie zostały zatwierdzone przez żaden organ. Grają tylko na naszym strachu i panice. 

Listy ostrzegawcze

FDA (U.S. Food and Drug Administration)  i FTC (Federal Trade Commission ) wysłały listy ostrzegawcze do wielu firm sprzedających produkty związane z koronawirusem. 

Do tej pory są to głównie firmy amerykańskie, takie jak: Colloidal Vitality LLC, Herbal Amy, Inc., N-Ergetics, Vital Silver., Quinessence Aromatherapy Ltd., GuruNanda, LLC. oraz Vivify Holistic Clinic. 

Firmy te sprzedają głównie produkty zawierające srebro koloidalne i olejki eteryczne. Od znajomych farmaceutów wiemy, że w Polsce jest ogromny boom na colostrum (wyciąg z siary bydlęcej). Na szczęście GIS wkracza do akcji 🙂

Koronawirus a cynk

A może słyszeliście o zbawiennym wpływie cynku na koronawirusa? Po tym, jak w sieci krążył list znanego wirusologa, wszyscy rzucili się na jego zakup. Według pewnych źródeł cynk rzeczywiście może skracać czas infekcji, jednak należy go stosować z dużą ostrożnością.

W przypadku niedoboru cynku może faktycznie dochodzić do osłabienia układu immunologicznego, co objawia się upośledzoną funkcją makrofagów i neutrofili, komórek NK i składników dopełniacza. Organizm potrzebuje również cynku do rozwoju i aktywacji limfocytów T.

Jednak pamiętajcie, że dzienna dawka przekraczająca 150 mg może prowadzić do skutków ubocznych w postaci obniżonej funkcji układu odpornościowego – efekt odwrotny od zamierzonego.

Absolutnie nie należy więc stosować cynku bez konsultacji z lekarzem i w przypadku braku jego niedoboru.

Co mówi FDA?  

„Powinno się podjąć natychmiastowe działania, aby upewnić się, że firma nie wprowadza do obrotu produktów przeznaczonych do diagnozowania, łagodzenia, zapobiegania, leczenia lub leczenia COVID-19, które nie zostały zatwierdzone lub autoryzowane przez FDA. ”

FTC przypomina, że reklamowanie produktów, które “niby” mogą zapobiegać lub leczyć, jest nielegalne. Wyjątkiem jest sytuacja, gdy produkty te poparte są kompetentnymi i wiarygodnymi dowodami naukowymi i badaniami klinicznymi. 

Ponadto, ponieważ „obecnie nie ma szczepionek, pigułek, mikstur, płynów, pastylek do ssania lub innych produktów na receptę lub bez recepty dostępnych w leczeniu COVID-19”, FTC twierdzi, że te firmy muszą natychmiast zaprzestać ich sprzedaży.

Listy zawierają również przypomnienie konsekwencji naruszenia prawa. Jeśli firma nie zastosuje natychmiastowych środków naprawczych, FDA może podjąć działania egzekucyjne, które mogą obejmować postępowanie karne.

Liczymy na to, że podobne konsekwencje zostaną wyciągnięte do wielu firm w Europie, a w tym w Polsce.

Artykuł Strach przed koronawirusem. Nie daj się naciągnąć! pochodzi z serwisu Blog o zdrowiu | Blog o urodzie - Ageless | Naukowy Anti aging.

1. Joga wydłuża życie

Wraz z wiekiem skracają się nasze telomery, czyli tzw. „czapeczki” na końcach chromosomów chroniące komórki przed starzeniem [1]. Im krótsze, tym większe ryzyko występowania chorób związanych z wiekiem. W 2013 roku powstała praca naukowa, której współautorką była laureatka Nagrody Nobla, Elizabeth Blackburn. Wykazano w niej, że redukcja stresu poprzez uprawianie jogi jest jednym z czynników wpływających na spowolnienie skracania telomerów. Zmiana stylu życia, czyli – poza redukcją stresu – przejście na roślinną dietę i umiarkowane ćwiczenia fizyczne, spowodowała wzrost długości telomerów o ok. 10% [2].

(Więcej na ten temat przeczytacie w naszym poprzednim wpisie)

2. Joga obniża ciśnienie tętnicze

Nadciśnienie tętnicze jest jedną z najważniejszych przyczyn przedwczesnej umieralności [3]. Wykazano, że dzięki regularnym ćwiczeniom jogi ciśnienie skurczowe spada średnio o 10 mmHg, a ciśnienie rozkurczowe o 8 mmHg. Co ciekawe, dzięki jodze ciśnienie skurczowe obniża się w większym stopniu niż po innych ćwiczeniach[4]! Zaskakujące, prawda? Dzieje się tak prawdopodobnie dzięki połączeniu ćwiczeń fizycznych z treningiem uważności (mindfullness). Oddychanie i medytacja są w tym przypadku kluczowe [5].

3. Joga chroni przed miażdżycą

Cholesterol jest niezbędny do prawidłowego funkcjonowania naszego organizmu. Uczestniczy w powstawaniu licznych hormonów i wspomaga prawidłowe funkcjonowanie mózgu. Jednak co za dużo to niezdrowo – nadmiar cholesterolu, w szczególności LDL (czyli lipoprotein o o małej gęstości, tzw. „złego cholesterolu”), może prowadzić do chorób serca, naczyń, a w konsekwencji do przedwczesnej śmierci [6]. Naukowcy udowodnili, że joga pomaga obniżyć stężenie LDL, a wskutek tego również stężenie cholesterolu całkowitego. Dzięki temu możliwe jest opóźnianie postępów miażdżycy [7].

4. Joga zapobiega depresji

Kortyzol nazywany jest często „hormonem stresu”. W sytuacjach stresowych i nie do końca dla nas przyjemnych jego poziom wzrasta [8]. Długotrwały stres uznawany jest za przyczynę występowania objawów depresyjnych. Badania naukowe to potwierdzają – praktyki związane z jogą prowadzą do obniżenia poziomu kortyzolu i mogą nas chronić przed rozwojem chorób psychicznych związanych ze stresem, takich jak depresja [9].

5. Joga zmniejsza lęk

Joga ma także korzystny wpływ na nastrój. Pomaga w redukcji stanów lękowych, w których dochodzi do zmniejszonej aktywność kwasu γ-aminomasłowego (GABA) [10]. Związek ten pełni funkcję głównego neuroprzekaźnika o działaniu hamującym w układzie nerwowym. Wiele leków przepisywanych w celu poprawy nastroju i zmniejszenia lęku ma za zadanie zwiększać aktywność układu GABA. I tu joga okazuje się niezwykle pomocna. Już po 12 tygodniach regularnego jej uprawiania dochodzi do zwiększonego poziomu GABA w mózgu, a tym samym poprawy nastroju i wyciszenia stanów lękowych [10].

6. Joga pomaga walczyć z bezsennością

Wykazano, że zmniejszenie napięcia emocjonalnego poprzez relaksację i medytację znacznie poprawia jakość snu [11]. Co lepiej łączy te dwie metody niż joga? To właśnie dzięki niej możemy się wyciszyć i zmniejszyć pobudzenie organizmu, wpływając pozytywnie na redukcję bezsenności. U uczestników jednego z badań już po 8-tygodniach zajęć jogi, z wykorzystaniem technik oddechowych, medytacji i śpiewania mantr, znacznie poprawiła się jakość snu [12]. W Stanach Zjednoczonych co roku przeprowadzana jest ogólnokrajowa ankieta dotycząca zdrowia, w której bierze udział około 80 tys. osób. Ponad 55% ankietowanych odpowiedziało, że jakość ich snu znaczenie się poprawiła odkąd zaczęli ćwiczyć jogę [13].

Ponieważ wiele z badań dotyczących jogi charakteryzuje się relatywnie krótkimi okresami obserwacji, z niecierpliwością czekamy na wyniki wieloośrodkowych badań w obserwacji długoterminowej. Jak widać joga jest bardzo obiecującą dziedziną.

Artykuł 6 powodów, dla których warto ćwiczyć jogę pochodzi z serwisu Blog o zdrowiu | Blog o urodzie - Ageless | Naukowy Anti aging.

Piszemy dla Was, ale także dla siebie i naszych bliskich. Robimy to, żeby dać Wam rzetelne i poparte badaniami naukowymi informacje dotyczące starzenia i metod jego zapobiegania.

Zanim zabierzemy się do “tematu” robimy bardzo duże poszukiwania literaturowe w bazie Pubmed. Tam są opublikowane wszystkie artykuły naukowe, które są naszym źródłem. 

Trzeba pamiętać o tym, że w tej bazie również mogą się znajdować artykuły wątpliwej jakości. Dlatego bardzo uważnie sprawdzamy źródło ich pochodzenia. Zwracamy uwagę na to, na jakiej uczelni zostały wykonane badania, jaka jest jakość czasopisma w którym dany artykuł jest opublikowany oraz jaka jest liczba cytowań. 

Wybieramy oczywiście te najlepsze.

Może na naszym blogu nie ma informacji, które potrafią dać proste odpowiedzi, bo niestety w nauce i medycynie wszystko jest trochę “skomplikowane”. 

Dajcie nam proszę znać, czy są jakieś tematy, które Was ciekawią i nurtują. Zrobimy wszystko, żeby przygotować artykuł na bazie wiarygodnych informacji. 

Dla nas liczy się tylko prawda!

Zapraszamy do zapoznania się z materiałem na stronie INN Poland.Przeczytacie w nim o tym, jakie pułapki czyhają na nas w internecie i dlaczego warto zaufać rzetelnym źródłom i osobom z odpowiednim wykształceniem. Jeśli chcecie dowiedzieć się więcej o nas, zapraszamy tutaj.

Do usłyszenia,

Ania i Marta

Artykuł Dlaczego założyłyśmy bloga? pochodzi z serwisu Blog o zdrowiu | Blog o urodzie - Ageless | Naukowy Anti aging.

rozpoczyna się Nowy Rok i jest to dobry moment na nowe wyzwania, a dla nas jest nim niniejszy blog.

W tym okresie szczególnie mocno uświadamiamy sobie upływ czasu i to, że starzejąc się – bezwolnie poddajemy się jego prawom. Jest to więc chyba dobry moment, by rozpocząć pisanie o starzeniu się właśnie.

Jest to proces wieloaspektowy, poczynając od jego podstaw biologicznych i medycznych, kończąc na problemach społecznych, filozoficznych, czy cywilizacyjnych. Niezwykle interesujące są też koncepcje futurystyczne i transhumanistyczne, gdzie starzenie biologiczne nie jest już problemem. Mając na uwadze tak szerokie spektrum zagadnienia, będziemy jednak koncentrować się na obszarze nam najbliższym – biologicznym starzeniu się i odpowiedziach współczesnej nauki na ten proces.

Więcej o powodach rozpoczęcia naszego pisania znajdziecie tu, a kilka słów o nas tu.

Bądźcie z nami

Ania i Marta

Artykuł 3… 2… 1… START! pochodzi z serwisu Blog o zdrowiu | Blog o urodzie - Ageless | Naukowy Anti aging.