Jak przebiega starzenie się skóry twarzy?

Uważa się, że dążenie do piękna jest wbudowane w nasz mózg. Można to zaobserwować już u niemowląt. Okazuje się, że dzieci w wieku 3 miesięcy patrzą dłużej na bardziej atrakcyjne twarze [1]. Ten wrodzony pociąg do piękna ma sens, jeśli spojrzymy na niego z ewolucyjnego punktu widzenia. Osoby o idealnej budowie ciała i zachowanych proporcjach są zdrowsze i mają większą zdolność do reprodukcji [2]. Wybierając atrakcyjnego i zdrowego partnera, zwiększa się prawdopodobieństwo przekazania jego genów. Starzenie się skóry ma wpływ na to jak jesteśmy postrzegani.

W jednym z badań wykazano nawet, że atrakcyjność twarzy może korelować ze zwiększoną długością życia [3].

Znana profesor psychologii Nancy Etcoff prowadząca badania dotyczące percepcji urody, emocji i mózgu stwierdziła, że ludzie mają tendencję do pozytywnego reagowania na atrakcyjnych ludzi. Ponadto, opisała, że ludzie atrakcyjni są rzadziej karani oraz, że zarabiają do 12% więcej w porównaniu ze współpracownikami o przeciętnym wyglądzie [4]. Czy to nie jest niesprawiedliwe?!

Czy piękno można zmierzyć?

Uznanie piękna i zrozumienie jego znaczenia może być znacznie łatwiejsze niż jego zdefiniowanie. Antropometria reprezentuje ilościowy pomiar rysów twarzy i ocenę wypadkowych wskaźników. Opiera się na proporcjonalnych relacjach twarzy, znanych jako kanony neoklasyczne [5]. 

Idealne proporcje twarzy charakteryzują się symetrią, idealnym owalem, wydatnymi kośćmi policzkowymi, zwężającą się linią szczęki oraz wąską podstawą nosa. Mówimy tu o proporcjach twarzy kobiet rasy kaukaskiej [6].

Objawy starzenia się skóry i twarzy 

Znajomość zmian anatomicznych występujących wraz z upływem czasu jest niezbędna do prawidłowej oceny i właściwego podejścia lekarza medycyny estetycznej do pacjenta. Starzenie się skóry twarzy to proces wieloczynnikowy . Nie wydaje się być po prostu kwestią działania sił grawitacyjnych.

Często widząc pierwsze oznaki starzenia się skóry od razu szukamy kremu, który mógłby je zniwelować. Oczywiście nie możemy pominąć kwestii nawilżenia, wpływu retinoidów, czy witaminy C w kremach [7]. Czy zaufanie tylko im jest właściwym podejściem, czy też sposób na zmarszczki jest trochę bardziej skomplikowany? Jak zapobiegać starzeniu się skóry?

Starzenie się skóry twarzy

Jak starzeje się skóra? Od czego zależy powstawanie zmarszczek? Przyczyn starzenia się skóry jest wiele i obejmują one m.in:

1. uszkodzenia wywołane promieniowaniem ultrafioletowym, 
2. utratę elastyczności skóry, 
3. zmiany objętości wynikające z redystrybucji tkanki tłuszczowej,
4. powtarzające się ruchy podskórnej muskulatury twarzy,
5. resorpcję kości i chrząstki [8].

A teraz postaramy omówić przyczyny starzenia się twarzy trochę dokładniej i podpowiemy, co spowalnia proces starzenia się skóry. 

1. Fotostarzenie się skóry

Ekspozycja na promieniowanie słoneczne jest głównym powodem szybkiego i przedwczesnego starzenia się skóry.

 Mechanizm fotostarzenia opiera się na uszkodzeniu włókien kolagenowych i elastynowych.

Wraz z wiekiem oraz z uszkodzeniami związanymi z ekspozycją na promienie słoneczne kolagen typu I (najczęściej występująca postać kolagenu) ulega coraz większej degradacji. W miarę jak więcej kolagenu ulega fragmentacji, fibroblasty (komórki skóry właściwej) wytwarzają więcej metaloproteinaz, a tym samym mniej kolagenu. Powoduje to błędne koło zwiększania utraty kolagenu. Ostatecznie dochodzi do znacznego rozkładu kolagenu i włókien elastynowych [10]. 

Zmarszczki powstałe w wyniku dynamicznego ruchu twarzy utrzymują się, nawet gdy twarz jest w spoczynku.

I tutaj jak najbardziej wiele mogą zdziałać kremy i ochrona skóry przez szkodliwym działaniem UV. Świadome stosowanie filtrów ochronnych powinno być nie wyborem, a koniecznością

Także wpływ diety i stylu życia jest nieoceniony.

2. Utrata elastyczności

Gdy się starzejemy, skóra i leżące pod nią struktury podtrzymujące tracą wrodzoną sprężystość. Wraz z nią tracą zdolność do przeciwstawiania się rozciągnięciu pod wpływem grawitacji, widzimy zwiotczenie skóry [11].

Górna część twarzy wydłuża się z powodu cofnięcia czołowej linii włosów i opadania brwi. Środkowa część pozostaje względnie stabilna, choć może dochodzić do opadania końcówki nosa. Opadają także kąciki ust i powieki, a owal twarzy staje się coraz mniej regularny. Tworzy się podgardle i twarz gładko przechodzi w szyję [12].

Oczywiście utrata elastyczności i wiotczenie skóry twarzy są także związane z utratą kolagenu.

3. Utrata podskórnej tkanki tłuszczowej

Warto pamiętać o tym, że nie ma jednej dużej zlewającej się warstwy podskórnej tkanki tłuszczowej na twarzy, ale  istnieje wiele odrębnych przedziałów, które działają niezależnie od siebie.

Na przykład poduszka tłuszczowa w środkowym policzku składa się z trzech oddzielnych przedziałów. Gdy przedziały te zmieniają swój rozmiar, więzadła oddzielające je stają się bardziej widoczne i gładki, zaokrąglony, młodzieńczy wygląd przekształca się w twarz dotkniętą upływem czasu [13].

4. Zmiany w chrząstce i kościach

Z powodu zmian w chrząstce, wraz z wiekiem nos wydłuża się, a jego końcówka opada. Starzenie się ust wpływa na resorpcję kości i przebudowę szczęki, podczas gdy podbródek wyostrza się i zaczyna wystawać. Uszy wydają się wydłużać i dochodzi do opadania płatków usznych. Powiększają się też oczodoły. Nie bez znaczenia dla kształtu twarzy ma też wpływ uzębienie [14].

5. Zmiany w mięśniach twarzy

Niestety, wraz z wiekiem mięśnie twarzy, które podtrzymują jej naturalny, owalny kształt ulegają degeneracji i przez to nasza twarz przestaje wyglądać młodo. Osłabione mięśnie twarzy przyczyniają się też do opadania policzków i tworzenia się zmarszczek [15].

Podsumowanie wszystkich zmian tkanek miękkich w trakcie procesu starzenia przedstawia Rysunek 3.

Jak zachować młody wygląd i opóźnić starzenie się skóry?

Należy pamiętać, że nasza twarz jest strukturą bardzo złożoną. Zrozumienie wzajemnych oddziaływań kości, więzadeł, mięśni i tkanki tłuszczowej jest kluczowe, żeby wybrać odpowiednią terapię i osiągnąć naturalne i długotrwałe efekty odmładzające. 

Czy można opóźnić, a nawet zatrzymać proces starzenia się skóry twarzy? Wybór konkretnych zabiegów opiera się na zdolności lekarza medycyny estetycznej do dokładnej analizy zmian anatomicznych składających się na proces starzenia, a następnie ustalania odpowiedniego sposobu i strategii mających na celu zachować młody wygląd pacjenta. 

Im lepiej lekarz medycyny estetycznej jest w stanie dostosować leczenie do konkretnego pacjenta, tym bardziej prawdopodobne jest, że wynik będzie optymalny pod względem estetycznym i związany z większym stopniem zadowolenia. 

Jeśli więc chcecie realnie i skutecznie wpływać na spowolnienie starzenia się Waszych twarzy niewiele jest sposobów, które zastąpią interwencje lekarza medycyny estetycznej. A tym z Was, którym kolejna zmarszczka nie straszna i mimo upływającego czasu wciąż czują się na 18 lat gratulujemy i trochę się solidaryzujemy:) To, jak spowolnić proces starzenia się skóry i opóźnić proces starzenia organizmu będzie przez nas nie raz opisywane. Niebawem też napiszemy, jakie zabiegi opóźniające proces starzenia się skóry twarzy są dostępne. Podpowiemy, czy można wspomóc zabiegi medycyny estetycznej alternatywnymi metodami, jak masaże i joga twarzy, oraz czy dostępne na rynku suplementy przeciw starzeniu mają rację bytu.

Artykuł Starzenie się skóry. Jak starzeje się twarz? pochodzi z serwisu Blog o zdrowiu | Blog o urodzie - Ageless | Naukowy Anti aging.

Cienie pod oczami można zdefiniować jako obustronne, okrągłe, jednolicie zabarwione plamy [1]. Dotykają nas niezależnie od wieku, płci i rasy, choć są mocniej zaznaczone w niektórych grupach etnicznych i nasilają się wraz z wiekiem. Im jesteśmy starsi, tym bardziej wiotka i cienka jest nasza skóra, a tkanka tłuszczowa ulega redystrybucji, czyli przemieszczeniu [2]. Cienie nie są bolesne, ale mogą nadawać twarzy smutny i zmęczony wygląd.

Jakie są najczęstsze przyczyny powstawania cieni pod oczami?

Poniżej przedstawiam Wam 5 najczęstszych przyczyn powstawania cieni pod oczami.

1. Nadmierna pigmentacja

Melanina to barwnik odpowiedzialny za pigmentację – determinuje kolor skóry, tęczówek i włosów. Nadmierne nagromadzenie się melaniny (hiperpigmentacja) w obrębie dolnej powieki manifestuje się szarym lub niebiesko-szarym zabarwieniem skóry.; jest jedną z głównych przyczyn powstawania cieni wokół oczu[3]. Najczęściej ma podłoże genetyczne, może też rozwijać się w trakcie naszego życia [4]. W efekcie skóra wokół oczu wydaje się mieć brązowe zabarwienie. Na nadmierną produkcję barwnika wpływają też niektóre choroby oraz zmiany hormonalne jak m.in. ciąża, hormonoterapia (np. doustna antykoncepcja) [5-6]. Intensywne pocieranie skóry, jak np w alergiach, atopowym zapaleniu skóry, może powodować mechaniczną aktywację komórek pigmentowych w skórze i wydzielanie barwnika [2,7].

2. Efekt cienia pod oczami

Wraz wiekiem następuje utrata napięcia skóry, zanik mięśni okrężnych oka, uszkodzenie skóry pod wpływem promieniowania słonecznego oraz utrata objętości policzka.  To wszystko może powodować tzw. efekt cienia (ang. shadow effect); w zależności od warunków oświetlenia cienie pod oczami i wokół oczu pojawiają się lub znikają [6]. Im bardziej wypukła i wybrzuszona powieka dolna, tym większy cień rzucany jest na okolicę podoczodołową [2]. Podobny  efekt brązowej skóry wokół oczu daje zagłębienie biegnące od wewnętrznego kącika oka do środkowej części policzka, zwane doliną łez. Uwidacznia się zazwyczaj wskutek związanej z wiekiem utraty podskórnej tkanki tłuszczowej. Postępujące wiotczenie mięśni i powięzi leżących pod skórą powoduje załamanie się rusztowania dla skóry okolicy oczodołu i policzka – zaburzenie geometrii i powstawanie cienia [2, 4].

3. Widoczne naczynia krwionośne

Starzejąc się tracimy włókna kolagenowe i tkankę tłuszczową. To powoduje, że skóra jest coraz cieńsza, a podskórne naczynia krwionośne – bardziej widoczne. Cienie pod oczami są bardziej nasilone w wewnętrznym kąciku dolnej powieki. Niektórzy nazywają je zasinieniami, sińcami lub podkowami wokół oczu. Miesiączka, ciąża, stres i zmęczenie organizmu mogą nasilić ich intensywność – dochodzi wtedy do poszerzenia naczyń krwionośnych pod cienką skórą pokrywającą mięsień okrężny oka, nadając skórze ciemny odcień i wrażenie podkrążonych oczu [2, 5-6]. To kolejna przyczyna powstawania cieni pod oczami.

4. Stosowanie niektórych leków jako przyczyna powstawania cieni pod oczami

Jedną z przyczyn nadmiernej produkcji melaniny w obrębie skóry powiek jest stosowanie analogów prostaglandyn F_2α  (PGF_2α). Do tej grupy należy m.in. bimatoprost w stężeniu 0,03% [8-9]. Substancje te stosowane są m.in. jako krople obniżające ciśnienie wewnątrzgałkowe w leczeniu jaskry i w postępowaniu przeciwko wypadaniu włosów. Bimatoprost prawdopodobnie nasila produkcję barwnika w melanocytach skórnych i zwiększa transfer jego cząsteczek do naskórka, powodując hiperpigmentację. Ciemne powieki pojawiają się zazwyczaj w okresie 3-6 miesięcy od rozpoczęcia terapii, ale po odstawieniu leku kolor powiek wraca do normy [4,10].

Dodatkowo, bimatoprost i jego pochodne mogą powodować [11]:

• lipodystrofię okołogałkową (zanik komórek tłuszczowych w okolicy okołogałkowej)
• pogłębienie bruzdy górnej powieki (zagłębienia nad gałką oczną)
• retrakcję powiek („podciągnięcie” powiek powodujące uwidocznienie twardówki ponad rogówką). 

5. Środowiskowe przyczyny powstawania cieni pod oczami

Promieniowanie UV reguluje produkcję i gromadzenie się melaniny w obrębie skóry. Zwiększona synteza barwnika rozpoczyna się od kilku godzin do kilku dni po ekspozycji na promieniowanie i sprzyja gromadzeniu barwnika [12]. Brak snu, stres, nadużywanie alkoholu, palenie papierosów też przyczyniają się do nadmiernej pigmentacji okolicy podoczodołowej, choć nie są potwierdzone naukowo [4].

Ciężko ustalić jedną przyczynę cieni pod oczami, każdy przypadek należy rozważyć indywidualnie. Jedno jest pewne – warto zidentyfikować skąd biorą się przebarwienia pod oczami, aby móc z nimi walczyć. Choć wszyscy uwielbiamy pandy, niekoniecznie musimy się do nich upodabniać 😉

O tym, jak pozbyć się cieni pod oczami napisałam tu 🙂

W tym artykule starałam się przybliżyć Wam 5 najczęstszych przyczyn powstawania cieni pod oczami.

Bibliografia:

1. Kontochristopoulos G, Kouris A, Platsidaki E et al. Combination of microneedling and 10% trichloroacetic acid peels in the management of infraorbital dark circles. Journal of Cosmetic and Laser Therapy. 2016;18(5):289-292. doi:10.3109/14764172.2016.1157363
2. Roh M, Chung K. Infraorbital Dark Circles: Definition, Causes, and Treatment Options. Dermatologic Surgery. 2009;35(8):1163-1171. doi:10.1111/j.1524-4725.2009.01213.x
3. Xu T, Li Y, Chen J, Gao X, Chen H. Treatment of infraorbital dark circles using 694-nm fractional Q-switched ruby laser. Lasers Med Sci. 2016;31(9):1783-1787. doi:10.1007/s10103-016-2050-4
4. Sarkar R, Ranjan R, Garg G. Periorbital Hyperpigmentation: A Comprehensive Review. J Clin Aesthet Dermatol. 2016;(Jan; 9(1):49–55.
5. Sarkar R, Das A. Periorbital hyperpigmentation: What lies beneath?. Indian Dermatol Online J. 2018;9(4):229. doi:10.4103/idoj.idoj_303_17
6. Friedmann D, Goldman M. Dark Circles. Clin Plast Surg. 2015;42(1):33-50. doi:10.1016/j.cps.2014.08.007
7. Al-Aboosi M, Abalkhail A, Kasim O et al. Friction melanosis: a clinical, histologic, and ultrastructural study in Jordanian patients. Int J Dermatol. 2004;43(4):261-264. doi:10.1111/j.1365-4632.2004.01606.x
8. Karsliloglu M, Hosal M, Tekeli O. Periocular changes in topical bimatoprost and latanoprost use. Turk J Med Sci. 2015;45:925-930. doi:10.3906/sag-1405-23 
9. Duman N, Duman R, Yavaş G et al. Periocular mexametric melanin and erythema indexes in adult glaucoma patients treated with topical prostaglandin analogs. Cutan Ocul Toxicol. 2016;36(1):9-11. doi:10.3109/15569527.2016.1140179
10. Kapur R. Bimatoprost-Induced Periocular Skin Hyperpigmentation. Archives of Ophthalmology. 2005;123(11):1541. doi:10.1001/archopht.123.11.1541
11. Kucukevcilioglu M, Bayer A, Uysal Y, Altinsoy H. Prostaglandin associated periorbitopathy in patients using bimatoprost, latanoprost and travoprost. Clin Experiment Ophthalmol. 2013;42(2):126-131. doi:10.1111/ceo.12163
12. D’Orazio J, Jarrett S, Amaro-Ortiz A, Scott T. UV Radiation and the Skin. Int J Mol Sci. 2013;14(6):12222-12248. doi:10.3390/ijms140612222

Artykuł 5 przyczyn powstawania cieni pod oczami pochodzi z serwisu Blog o zdrowiu | Blog o urodzie - Ageless | Naukowy Anti aging.